Taalontwikkeling bevorderen bij kinderen met autisme

Handige tips en praktische info om de taalontwikkeling van jouw kind met autisme te stimuleren.

Inhoudstabel

–Taalontwikkeling door voorlezen
–Therapie
–Gezelschapsspelletjes
–Leren lezen
–Schrijven
–Spraak ontwikkeling

Autisme is een ontwikkelingsstoornis, wat betekent dat dit op invloed is van de ontwikkeling van het kind.
De meest voorkomende of duidelijkst ‘zichtbare’ is taal.
Ongeveer 40% van de mensen met de diagnose van ASS zou non-verbaal blijken te zijn, dat is bijna de helft!
Kinderen met autisme hebben vaak van jongs af aan minder behoefte om te communiceren, wat deze kloof veroorzaakt.

Maar hoe kan je als ouder je kind ondersteunen en helpen in de taalontwikkeling?
Kan je daar uberhaubt iets aan doen, hebben we daar controle over?
Het antwoord is redelijk complex en ik ga hier zeker niet zeggen dat je elk non-verbaal kind met autisme zomaar ineens verbaal kan maken, MAAR je kan je kind wel degelijk ondersteunen en helpen!
En je kan wel degelijk ook bij verbale kinderen met autisme een goed duwtje in de rug geven (figuurlijk uiteraard) om die taalontwikkeling zich toch nog wat verder te ontwikkelen.

De volgende tips kan je zowel toepassen voor kinderen met autisme die non-verbaal zijn als verbaal met eventuele taalachterstand.

1.Taalontwikkeling door voorlezen

In deze blogpost geef ik meer uitleg over het belang van voorlezen aan je kinderen en deel ik ook een onderzoek dat hiernaar gedaan is.
Ik kan je niet vertellen wat een groot verschil het bij ons kind al maakte in taalbegrip na een aantal weken consistent dagelijks voorlezen.
En ik bedoel geen plaatjesboeken met 2 zinnen per bladzijde, maar volwaardige, kwalitatieve jeugdverhalen.
(vind hier onze boekenlijst voor schooljaar 2024 – 2025).

2.Therapie

Therapie voor kinderen met autisme is altijd een goed idee.
Groepstherapie met leeftijdsgenootjes die samen oefenen op communicatie vaardigheden kan enorm helpen in meer dan alleen de taalontwikkeling.
Peers kunnen elkaar soms nog het allerbest aanmoedigen! Maar ook het gevoel van samenhorigheid en erkenning kan het zelfvertrouwen van je kind een goede boost geven en zelfvertrouwen in taal is waarschijnlijk de belangrijkste manier om verder te ontwikkelen.
Logopedie kan ook enorme vooruitgang bieden op relatief korte termijn, dit omdat de logopedist(e) heel doelgericht op bepaalde pijnpunten kunnen focussen en een objectieve blik kunnen schenken.
Op deze website, kan je zelf ook heel wat materiaal vinden en ook een aantal freebies!
Zo kan je zelf eventueel ook al aan de slag als logopedie niet onmiddellijk een optie is door bvb. wachtlijsten of financiële mogelijkheden.
Ook op de website van StofLogopedie kan je heel wat materiaal vinden.

3.Gezelschapsspelletjes

Leuke (gezelschaps)spelletjes die op een spelende manier taal behandelen. Bvb. Letterpuzzels, wie is het?, Monopoly.
Omdat kinderen met autisme het vaak moeilijk hebben om abstract taalbegrip te ontdekken, zijn bewegingsspelletjes zoals Maya en Moovie een top uitvinding!
Als ze kunnen lezen, lezen ze zelf de opdrachten af. Zo niet, kan jij de opdrachten voorlezen en zij halen de props en voeren de opdracht (gezamenlijk) uit.

4.Leren lezen

En het liefst zo snel mogelijk.
De linken die in onze hersenen gelegd worden naar de woorden en woordbegrip bij het leren lezen, overstijgen veel andere soort oefeningen.
Je kan hiervoor kiezen om te werken met een leesmethode zoals bvb. Kern of Hup en aap. Maar evengoed kan je het kind de leiding laten nemen en hier en daar wat bijsturen. Dit hangt af van de interesse van het kind zelf. Als er (nog) niet veel interesse is in het lezen, is het gebruiken van een methode makkelijker. De opdrachten in de werkboeken van leesmethodes gaan stapsgewijs en spelenderwijs om een goede automatisering te verzekeren.

5.Schrijven

Vooral bij non-verbale kinderen, geef je hen een prachtige brug tot communicatie door hen te leren schrijven.
Loopt de fijne motoriek moeilijk? Geen reden of druk om in cursief te leren schrijven! Blokletters zijn ook letters en iedereen kan deze lezen.
Eerst blokletters leren schrijven is makkelijker, geeft dus meer zelfvertrouwen en helpt de kinderen om sneller te leren lezen.
Nadien kan je nog steeds overgaan tot cursief leren schrijven als je dat wil.

EXTRA TIP:
Hoewel in scholen het alfabet vaak op de voorgrond staat bij taalontwikkeling, hoeft dit zeker niet zo te zijn voor jouw kind!
Om jouw kind te helpen in letterherkenning, lezen en schrijven spreek je de letters uit zoals je ze hoort.
Bvb. Bij de letter K niet als ‘kaa’ uitspreken, maar als ‘k’.
In ons huisonderwijs hebben wij eerst gefocust op de letters volgens de klank, pas later ben ik begonnen met de letter zelf te benoemen.
(Hopelijk komt over wat ik bedoel zonder mondeling te kunnen voortonen!)

6.Spraak ontwikkeling

Hiervoor wil ik graag een voorbeeld geven.
Ros Blackburn, een publiek spreker en ernstig autistisch.
Ze was compleet non-verbaal tot ze 13 jaar oud was en sprak niet echt ‘volwaardig’ tot ze 25 jaar oud was en nu is ze een publiek spreker? Hoe kan dit dan?!
Ik leg het even kort uit.
Ros was heel graag buiten en haar mama wist dit uiteraard.
Dus Ros haar mama deed de achterdeur naar de tuin op slot en hield de sleutel bij zich. ‘Ros, mama heeft de sleutel. Als je naar buiten wil, moet je bij mama komen.’ Dus het enige wat Ros moest doen was naar haar mama gaan en dan deed mama de deur open.
Na een aantal weken veranderde dit; nu moest Ros ‘Please’ (nl. ‘mag ik’) zeggen als ze wou dat mama de deur opendeed. Dus nu moest ze naar haar mama gaan en ‘mag ik’ zeggen, anders kon ze niet naar buiten.
En zo bouwde haar mama telkens op tot ze het in een volzin vroeg of ze buiten mocht.
Haar mama zocht telkens opnieuw de grenzen op en ging net dat tikkeltje verder.
(Als je meer wil leren over Ros en haar verhaal, kan je dat hier doen.)

De moraal van dit verhaal is duidelijk. Blijf pushen, blijf de grenzen aftasten. Onze kinderen zijn capabel! Veel meer dan we denken.

Ik hoop dat dit verhaal jou kan inspireren en dat ik jou hier met een positief en gemotiveerd gevoel kan laten wegklikken.
Jij kan dit, mama. En jouw kind ook. Ik geloof in jullie.

Deze post kan eventueel affiliate links bevatten. Dit betekent dat ik een kleine commissie verdien aan aankopen gedaan via sommige links. Dit heeft geen extra kost voor u.